"Życie kondotiera" - spotkanie o Sergiuszu Piaseckim w Muzeum Kresów w Lubaczowie
Muzeum Kresów w Lubaczowie zaprasza na wyjątkowe spotkanie poświęcone Sergiuszowi Piaseckiemu – niezwykłemu pisarzowi, żołnierzowi i agentowi. O barwnej biografii twórcy opowie dr hab. Tomasz Balbus. Wydarzenie odbędzie się 4 września 2026 roku o godzinie 17:00.
Gość specjalny: dr hab. Tomasz Balbus
Gościem spotkania będzie dr hab. Tomasz Balbus, historyk dziejów najnowszych, zajmujący się m.in. historią wojskowości Europy Środkowo-Wschodniej, bezpieczeństwem narodowym, działaniami nieregularnymi oraz dziejami Polskiego Państwa Podziemnego. Jest autorem licznych publikacji naukowych, w tym monografii i biografii poświęconych osobom oraz wydarzeniom związanym z historią XX wieku.
Niezwykła biografia i realia wschodniego pogranicza
Biografia Sergiusza Piaseckiego mogłaby posłużyć za scenariusz kilku filmów. Przemytnik, żołnierz, pracownik polskiego wywiadu, więzień, a w końcu pisarz – w jego życiorysie nie brakuje doświadczeń, które trudno znaleźć w biografiach innych twórców. Każdy z tych etapów pozostawił ślad w jego późniejszej twórczości.
Szczególne znaczenie dla Piaseckiego miało pogranicze polsko-sowieckie. Dorastał i funkcjonował w świecie, w którym państwowa granica była jednocześnie miejscem codziennych kontaktów, wymiany, przemytu i działalności wywiadowczej. Była przestrzenią spotkania różnych języków, kultur i środowisk, ale również obszarem konfliktów, zagrożeń i nieustannego ryzyka. Piasecki nie obserwował tego świata z dystansu – znał go z własnego doświadczenia.
Od życiorysu do literatury
Podczas spotkania dr hab. Tomasz Balbus opowie o najważniejszych momentach życia pisarza oraz o historycznych realiach, które wpłynęły na jego losy. Punktem wyjścia będą m.in. związki Piaseckiego z pograniczem, jego służba wojskowa i działalność wywiadowcza, a także pobyt w więzieniu. Ważnym elementem rozmowy będzie również pytanie o to, jak doświadczenia te znalazły odzwierciedlenie w jego książkach.
Biografia Piaseckiego pozwala bowiem spojrzeć na jego literaturę z innej perspektywy. Bohaterowie, język, realia życia na wschodnim pograniczu i świat przedstawiony w jego utworach nie były wyłącznie wytworem literackiej wyobraźni. W dużej mierze wyrastały z osobistych przeżyć autora i ludzi, których spotkał na swojej drodze. Poznanie jego życiorysu staje się tym samym kluczem do lepszego zrozumienia jego twórczości.
Cykl spotkań i kontekst historyczny
"Życie kondotiera" będzie pierwszym z dwóch spotkań poświęconych Sergiuszowi Piaseckiemu. Tym razem organizatorzy skupią się przede wszystkim na jego życiu – miejscach, doświadczeniach i wydarzeniach, które ukształtowały przyszłego pisarza. Kolejne spotkanie pozwoli natomiast bliżej przyjrzeć się jego dorobkowi literackiemu.
Wydarzenie odbywa się w ramach programu „Polszczyzna. Bogactwo różnorodności” Instytutu Różnorodności Językowej Rzeczypospolitej. Całe przedsięwzięcie nawiązuje do historii i dziedzictwa wschodniego pogranicza dawnej Rzeczypospolitej oraz do twórczości i biografii Sergiusza Piaseckiego. Rok 2026, w którym przypada rocznica jego urodzin, został również poświęcony pamięci pisarza – Sergiusz Piasecki znalazł się w gronie Patronów Roku 2026 ustanowionych przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej.